DHAPS  (Digital Helpdesk Art & Public Space) is een digitale helpdesk voor opdrachtgeverschap van kunst in de publieke ruimte, ontwikkeld door Kenniscentrum LAPS van de Gerrit Rietveld Academie. DHAPS bevat praktische informatie in de vorm van een stappenplan. Hierin wordt uitgelegd en geïllustreerd hoe een kunstproject in opdracht tot stand komt en wat daarbij de mogelijkheden en valkuilen zijn. Ook biedt DHAPS een database waar opdrachtgevers professionele bemiddelaars van kunstprojecten in de publieke ruimte kunnen vinden. Daarnaast toont DHAPS een groot aantal voorbeelden van geslaagde kunstprojecten in Nederland. Uiteindelijk wil DHAPS een breed kennisplatform zijn voor kunst in de publieke ruimte in Nederland. Zo wil het een bijdrage leveren aan de verdere ontwikkeling van kunst in opdracht.

De urgentie voor een website voor de opdrachtgeving van kunst in de publieke ruimte is hoog. Institutionele kennisplatforms op dit gebied, zoals SKOR | Stichting Kunst en Openbare Ruimte en veel CBK’s, zijn opgeheven of wegbezuinigd. Hierdoor is er versnippering ontstaan in het veld van kunst en de publieke ruimte. Nederland heeft een rijke traditie als het gaat om openbaar toegankelijke kunstprojecten. DHAPS wil opdrachtgevers, bemiddelaars en kunstenaars helpen bij de totstandkoming van nieuwe projecten, met een eenvoudig te raadplegen website met informatie over standaardprocedures, profielen van bemiddelaars en projecten.

Op dit moment is Kenniscentrum LAPS (Lectoraat Art & Public Space) van de Gerrit Rietveld Academie bezig met het verder ontwikkelen van DHAPS 2.0. Deze versie van de website zal dezelfde praktische informatie bevatten over kunst in de publieke ruimte en zal tevens een platform zijn voor opdrachtgevers, bemiddelaars en kunstenaars om met elkaar in contact te treden en in discussie te gaan over kunst in de publieke ruimte.

In de projectenmap kunt u kunstprojecten vinden die in de publieke ruimte in Nederland zijn gerealiseerd. De map bestaat uit projecten die zijn gecoördineerd door professionele bemiddelaars, in opdracht zijn verricht door verschillende soorten opdrachtgevers of te vinden zijn in het archief van SKOR | Stichting Kunst en Openbare Ruimte. U kunt in de projectenmap onder andere zoeken op type project, type opdrachtgever, titel project, kunstenaar, jaartal, plaats en nog veel meer.

In de database met bemidde­laars kunnen vooral opdracht­­gevers, maar ook andere geïnteres­­seerden, profielen vinden van profes­sionele bemidde­laars van kunst­­projecten in de publieke ruimte.
De profielen bestaan uit de contact­­gegevens van de bemidde­laars en statements, waarin ze duidelijk maken wat zij opdracht­­gevers kunnen bieden. Daarbij tonen de bemiddelaars kunst­­projecten die zij in de publieke ruimte hebben gerealiseerd of in de nabije toekomst zullen afronden.

In het stappen­plan wordt uitgelegd hoe een kunsproject in de publieke ruimte tot stand komt en wat daarbij de mogelijk­heden en val­kuilen zijn. Deze hand­leiding is met name bedoeld voor opdracht­gevers, maar informeert verder iedereen die belang­stelling heeft. Ze heeft de vorm van een stappen­plan, door de tijd heen, waarbij geen strakke volgorde geldt. Elke stap staat voor een onderdeel, dat ergens in het proces een plek moet krijgen. En omdat het kunst­werk en de specifieke situatie altijd nieuw zijn, wordt elk project en elk proces ook ter plekke vorm gegeven.

Blog

29 . 3 . 2016
'Een beeldenpark in de winter'

Routes

Ontdek kunst in openbare ruimte en kies een van de routes van onze experts.


Instrumentarium

SKOR en ZonMW (Zorgonderzoek Nederland) schreven in 2002 een prijsvraag uit met de vraag of kunst bij kan dragen aan de communicatie in de zorg. Suchan Kinoshita was de prijswinnaar en ontwierp ‘Instrumentarium’.
‘Instrumentarium’ bestaat uit vier verschillende soorten gebruiksvoorwerpen voor verpleeghuis Sutfene in Zutphen, waar dementerende bejaarden worden verzorgd. Alle voorwerpen werden speciaal gemaakt voor het contact tussen ouderen en kinderen. Kinoshita maakte een ‘geluidstafel’, een verkleedkist, een tafel met gereedschapskisten en een verrijdbaar en inklapbaar podium. Met deze gebruiksvoorwerpen kunnen door de dementerende bewoners van het verpleeghuis activiteiten worden ontplooid waarmee het leven in hun laatste levensfase zo aangenaam mogelijk wordt gemaakt. Alle ontwerpen staan in het teken van het prikkelen van de zintuigen en het overwinnen van barrières tussen kinderen en bejaarden. Zo bevat de geluidstafel contactmicrofoons die alles wat in aanraking komt met de tafel akoestisch versterken. In de tafel met gereedschapskisten –aan de bovenkant van de tafel te openen– kunnen bijvoorbeeld tekenspullen en oude voorleesboeken worden opgeborgen. Het verrijdbare podium kan worden gebruikt voor toneelstukjes en de verkleedkist dient als opslag voor de kostuums en andere rekwisieten die door de kinderen worden gemaakt van oude kledingstukken van bewoners.

Beschrijving Bemiddelaarsrol

SKOR

Instrumentarium

Kunstenaar(s): Suchan Kinoshita
2005
Locatie(s): Verpleeghuis Sutfene, Leeuwerikweide, Zutphen, Gelderland

Opdrachtgever: Verpleeghuis Sutfene en ZonMw
Bemiddelaar: SKOR

Suchan Kinoshita, Instrumentarium (2005)
SKOR, Instrumentarium (2005)
Suchan Kinoshita, Instrumentarium (2005)
SKOR, Instrumentarium (2005)

Mariska van den Berg

De Duits-Japanse kunstenares Suchan Kinoshita had een goed idee voor Verpleeghuis Sutfene in Zutphen, waar dementerende bejaarden worden verzorgd. “Suchan is zich vrij serieus gaan verdiepen in wat er gebeurt met mensen die dement raken. Dat zijn vaak nare dingen, die gaan over angst en in een instelling moeten wonen. Zij heeft toen willen zoeken naar de positieve dingen. Het verlies van gêne is voor hun eigen kinderen en andere volwassenen vaak een groot probleem, maar kinderen zitten daar niet mee.”

Kinoshita ontwierp Instrumentarium (2005): een geluidstafel, een tafel met gereedschapskisten, een verkleedkist en een verrijdbaar en inklapbaar podium. Alle gebruiksvoorwerpen staan in het teken van het wakker maken van de zintuigen en fantasie, en het overwinnen van barrières tussen kinderen en bejaarden. De geluidstafel heeft contactmicrofoons die alles wat in aanraking komt met de tafel akoestisch versterken, in de gereedschapskist zitten tekenspullen en oude voorleesboeken verborgen. In de verkleedkist liggen kostuums en rekwisieten die door kinderen zijn gemaakt, onder andere van oude kledingstukken van de bewoners. Deze kunnen weer gebruikt worden voor toneelstukjes op het verrijdbare podium.

Van den Berg is erg enthousiast over Instrumentarium. Ze beschrijft dat Kinoshita een hele belangrijke drijvende kracht was in dit project. Met haar werden workshops georganiseerd waarin kinderen in de vakanties met de ouderen kostuums naaiden voor de verkleedkist.

Ook de muziektafel is heel goed gebruikt door iedereen. “De kinderen gingen daar wel mee experimenteren, en sommige ouderen ook. Maar hij werd bijvoorbeeld ook gebruikt voor de karaokemiddagjes van de ouderen, en dat is natuurlijk ook prima. Geef er maar een eigen invulling aan.”